Cách xử lý khi trẻ sốt cao nhưng tay chân lạnh?

Sốt là triệu chứng rất phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, nhưng thay vì trẻ nóng khắp người; bàn tay, bàn chân lại bị lạnh. Vậy trẻ sốt cao tay chân lạnh thì có nguy hiểm hay không? Trẻ sốt tay chân lạnh khác gì khi trẻ bị sốt mà tay chân vẫn nóng? Phải xử lý thế nào mới đúng cách? Dược sĩ Trương Minh Đạt (Giám đốc Trung tâm Sức khoẻ Nhi khoa, Viện trưởng Viện nghiên cứu Y dược) chia sẻ với các mẹ cách chăm sóc trẻ khi bị sốt và hướng dẫn xử lý khi trẻ sốt nhưng tay chân lạnh hoặc nóng.

Cơ chế gây sốt của trẻ

  • Trường hợp 1: Sốt cao là một triệu chứng, tay chân lạnh là hệ quả của sốt. Đa số trẻ sốt tay chân lạnh nằm trong trường hợp này.

Sốt ở trẻ bị gây ra do các yếu tố ngoại sinh như vi khuẩn, virus, vi nấm, kháng nguyên (thuốc, bụi phấn, phấn hoa…). Hệ miễn dịch tự nhiên (Đại tử bào, Bạch cầu) sẽ ăn các yếu tố ngoại sinh (tác nhân gây bệnh), từ đó tiết ra chất Interleukin (IL1) (chất gây sốt nội sinh) gây rối loạn trung tâm điều nhiệt của trẻ, từ đó gây nên hiện tượng sốt ở trẻ.

Khi bé sốt, chất Interleukin được tiết ra làm rối loạn trung tâm điều nhiệt của trẻ, cài lại điểm cân bằng nhiệt (setpoint) bắt cơ thể phải tăng nhiệt độ lên (sốt). Hệ miễn dịch lúc này sẽ phóng thích các chất khiến các mạch máu ở chân và tay co lại khiến tay chân bé bị lạnh.

Khi cơ thể đã đạt đến con số của điểm cân bằng nhiệt (setpoint) thì mạch máu sẽ giãn ra và tay chân trẻ hồng lên, ấm trở lại, có thể có cả đốm đỏ lấm tấm, trẻ vã mồ hôi.

  • Trường hợp 2: Sốt cao và tay chân lạnh là hệ quả của virus siêu vi.

Một số trường hợp sốt cao tay chân lạnh lại là dấu hiệu của tình trạng nhiễm siêu vi. Siêu vi tấn công vào não bộ và các mạch máu nhỏ của tay chân của bé. Đây là một tình trạng nghiêm trọng, bé có thể bị viêm màng não hoặc một tình trạng nhiễm trùng máu.

Vì vậy, cách tốt nhất khi gặp trường hợp trẻ bị sốt cao tay chân lạnh, kèm theo các dấu hiệu dưới đây, bạn phải mang trẻ đến gặp bác sĩ để chẩn đoán chính xác.

Khi nào cần đưa trẻ đi gặp bác sĩ

Khi trẻ có một trong các dấu hiệu dưới đây, mẹ cần đưa trẻ đi khám bác sĩ ngay:

  • Con bạn dưới 6 tháng tuổi, sốt trên 39 độ C.
  • Da nhợt nhạt hay thậm chí tím tái.
  • Không trả lời bạn như bình thường / không cười / khóc nhiều trong vài giờ.
  • Khó đánh thức bé dậy.
  • Không muốn làm gì, nằm im lìm, ngủ li bì.
  • Môi và lưỡi khô, mắt – thóp trũng.
  • Có vài cơn lạnh run.
  • Khi bé thở thấy bụng phình, ngực lõm.
  • Cổ cứng.
  • Mụn nước trên da.
  • Nổi mẩn khi đè ép.

Chăm sóc bé sốt tay chân lạnh như thế nào

  • Trẻ sốt dưới 38.5 độ C không cần dùng thuốc hạ sốt.
  • Uống nước có điện giải dành cho trẻ em (Oresol).
  • Trẻ sốt 38,5 độ C trở lên thì bố mẹ có thể cho trẻ dùng thuốc hạ sốt trẻ em, nếu trẻ nhỏ thì dùng hapacol(paracetamol).

Sau khi có được chẩn đoán chính xác từ bác sĩ, các mẹ cần giữ cho cơ thể bé thoáng mát với những bộ quần áo hút mồ hôi tốt. Hãy lau người cho bé bằng khăn ấm để bé cảm thấy dễ chịu và bớt lạnh. Cho bé ăn các thức ăn mềm, dễ tiêu như cháo, sữa. Nếu bé có bất kỳ dấu hiệu nào bất thường thì bố mẹ nên mang bé đến gặp bác sĩ.

 

 

 

 

 

 

Bài viết liên quan